Kalendarium Jasnej Góry: październikowe daty z sześciu wieków

Wybrane wydarzenia z dziejów Jasnej Góry, które przypadły w październiku: od przywilejów paulinów z 1371 r. po wizytę Piłsudskiego w 1921 r.

Dzieje Jasnej Góry to ponad sześćset lat historii Polski widzianej z perspektywy jednego klasztoru. Poniżej wybraliśmy wydarzenia, które przypadły w październiku. Na tym jednym miesiącu dobrze widać, jak splatały się losy sanktuarium, zakonu paulinów i kraju.

Średniowiecze i czasy Jagiellonów

  • 1371: papież Grzegorz XI wyjmuje paulinów spod władzy miejscowego biskupa i poddaje ich bezpośrednio Stolicy Apostolskiej. Kilka dni później bulla Religiosam vitam eligentibus potwierdza przywileje zakonu.
  • 1384: na Wawelu zostaje koronowana Jadwiga, współfundatorka Jasnej Góry.
  • 1388: w dokumencie starosty olsztyńskiego po raz pierwszy pojawia się nazwa „Jasna Góra” na określenie klasztoru na Górze Starej Częstochowy.
  • 1463: prymas Jan ze Sprowy nadaje odpusty pielgrzymom nawiedzającym kościół częstochowski.
  • 1512: król Zygmunt I Stary w drodze na sejm do Piotrkowa pielgrzymuje na Jasną Górę razem z królową Barbarą Zápolyą.
  • 1574: umiera o. Piotr Rozprza, autor pierwszej drukowanej książki o Jasnej Górze i Cudownym Obrazie.

Wiek XVII: wojny i wota

  • 1621: po zwycięstwie chocimskim królewicz Władysław Waza dziękuje za nie na Jasnej Górze.
  • 1646: nowicjat paulinów przenosi się z Jasnej Góry do nowego klasztoru przy kościele św. Barbary.
  • 1649: Jan Kazimierz i Maria Ludwika dziękują za odsiecz Zbaraża; król składa w darze osiem zdobycznych chorągwi.
  • 1655: Jan Kazimierz wzywa magnatów do obrony kraju przed „potopem”. Szwedzki feldmarszałek Wittenberg wystawia klasztorowi list żelazny, który okaże się fikcją: 18 listopada zaczyna się oblężenie.
  • 1660: zostaje konsekrowany kościół św. Rocha w Częstochowie.
  • 1683: na Jasnej Górze odprawiono dziękczynienie za wiktorię wiedeńską Jana III Sobieskiego.
  • 1693: Wespazjan Kochowski przekazuje dochód ze swojej książki na odbudowę klasztoru po pożarze z 1690 roku.

Wiek XVIII i XIX: zabory

  • 1710: pożar biblioteki jasnogórskiej niszczy wiele cennych rękopisów.
  • 1722: królewicz Jakub Sobieski ofiarowuje buńczuk tatarski zdobyty przez ojca.
  • 1754: władze pruskie zakazują pieszych pielgrzymek ze Śląska do Częstochowy.
  • 1776: Stanisław August Poniatowski zatwierdza jasnogórską drukarnię, która działa do 1863 roku.
  • 1793: sanktuarium, od kilku miesięcy w zaborze pruskim, odwiedza król Fryderyk Wilhelm II.
  • 1820: przybywa car Aleksander I z liczną świtą.
  • 1849: do księgi Bractwa Aniołów Stróżów wpisuje się Zygmunt Krasiński z ojcem.
  • 1863: w czasie powstania styczniowego władze carskie wprowadzają wojsko na teren klasztoru i likwidują drukarnię. Paulin o. Czesław Harwoziński zostaje zesłany na Sybir.
  • 1898: jezuita o. Jan Beyzym wyjeżdża do trędowatych na Madagaskar i zabiera kopię Cudownego Obrazu.

Wiek XX

  • 1909: w nocy z 22 na 23 października skradziono perłową suknię i korony Cudownego Obrazu, dar papieża Klemensa XI. Sprawców nie wykryto.
  • 1917: sprzed szczytu jasnogórskiego usunięto pomnik cara Aleksandra II.
  • 1921: Jasną Górę odwiedza Naczelnik Państwa Józef Piłsudski.
  • 1924: przed szczytem odprawiono nabożeństwo żałobne przy trumnie Henryka Sienkiewicza, sprowadzanej ze Szwajcarii.
  • 1925: papież Pius XI tworzy diecezję częstochowską.
  • 1929: w Parku 3 Maja poświęcono pomnik Kazimierza Pułaskiego, obrońcy Jasnej Góry.
  • 1932: odbywają się Kongres Hallerczyków z gen. Józefem Hallerem i I Ogólnopolska Pielgrzymka Młodzieży Akademickiej na 550-lecie sanktuarium.

Pełną historię sanktuarium przedstawia oficjalna strona jasnagora.pl.